خیلی‌ها استراحت را یک کار ساده و طبیعی و ضروری نمی‌دانند. بلکه از نظر آنها استراحت یعنی تلف کردن وقت باارزش و زمان استراحت برای آنها با حس بی‌قراری و عذاب وجدان همراه است.

همشهری‌آنلاین – پروانه بندپی: بسیاری از افراد، استراحت را یک کار ساده و طبیعی و ضروری نمی‌دانند. بلکه از نظر آنها استراحت یعنی تلف کردن وقت باارزش و زمان استراحت برای آنها با حس بی‌قراری و عذاب وجدان همراه است. ذهن این افراد در زمان استراحت به جای آرام شدن، شروع به بازخواست می‌کند که «پس چرا کار مفیدی انجام نمی‌دهی؟» روان‌شناسان معتقدند ریشه‌های این موضوع را باید در شخصیت، تربیت و البته فرهنگ جست‌وجو کرد.

وقتی استراحت را با بی‌هدفی اشتباه می‌گیریم

بعضی روان‌شناسان این وضعیت را به طور قابل توجهی با اضطراب عملکرد و کمال‌گرایی مرتبط می‌دانند. به گفته مطهره شریفی، روانشناس بالینی و تراپیست، «افرادی که چنین ذهنیتی دارند، معمولاً ارزشمندی خود را به عملکردشان گره می‌زنند؛ یعنی اگر کاری نکنند، ناخودآگاه احساس می‌کنند کم‌ارزش یا بی‌هدف هستند یا از بقیه عقب مانده‌اند یا چیزی را گم کرده‌اند».

او به همشهری‌آنلاین می‌گوید: «مغز انسان مثل یک «منبع نامحدود» کار نمی‌کند. ظرفیت توجه و تمرکز در طول روز محدود است و اگر بیشتر از حد درگیر کار و تصمیم‌گیری باشد، به ‌تدریج افت می‌کند و باعث خستگی ذهنی، کاهش تمرکز و پایین آمدن کیفیت کار می‌شود. پس استراحت «وقت تلف کردن» نیست. درواقع بخشی از خودِ کارکرد درست ذهن است، نه نقطه مقابل آن.»

به گفته شریفی، «خیلی از افراد استراحت را با «بی‌هدف‌بودن» اشتباه می‌گیرند. در حالی که استراحت مفید دقیقاً همان چیزی است که به عملکرد بهتر کمک می‌کند. به خصوص در بلندمدت.»

بعضی‌ها هم زیادی استراحت می‌کنند

البته در مقابل افرادی که از استراحت عذاب وجدان می‌گیرند، گروهی هم هستند که استراحت، بخش پررنگی از زندگی‌شان است. به گفته متخصصان، استراحت زیاد یا کم‌کار بودن به‌ تنهایی نشانه مشکل نیست. شریفی هم می‌گوید: «مهم این است که ببینیم آیا آن فرد از زندگی‌اش رضایت دارد؟ آیا روابط و کارهای ضروری‌اش را به‌ درستی انجام می‌دهد یا نه؟ اگر فرد با وجود فعالیت کم، احساس آرامش و رضایت نسبی دارد، دچار افت شدید عملکرد یا دچار افت خلق یا بی‌انگیزگی شدید نشده، این سبک زندگی لزوما ناسالم تلقی نمی‌شود. حتی اگر برنامه روزانه فرد، ساده و بدون فعالیت هدفمند خاصی باشد.»

بیشتر بخوانید؛

• تشدید اضطراب به رفتار خودمان هم بستگی دارد

• چرا بعضی‌ها وقتی مضطرب‌اند، دوست دارند خرید کنند؟

استراحت از نظر آدم‌های کمال‌گرا

این روانشناس درباره ارتباط این موضوع با کمال‌گرایی هم توضیح می‌دهد: «بسیاری از افراد منظم و هدف‌محور، یک صدای درونی فعال دارند که اجازه توقف نمی‌دهد و مدام می‌گوید باید بیشتر انجام دهی تا راضی شوی. درحالی‌که این رضایت پایان مشخصی ندارد و هر دستاوردی به‌ سرعت با استاندارد بالاتری جایگزین می‌شود. درنتیجه فرد وارد چرخه‌ای می‌شود که در آن موفقیت نه آرامش می‌آورد و نه توقف را ممکن می‌کند. فقط سطح انتظار را بالاتر می‌برد. حتی بعضی از کمال‌گراها که ترس از ناکافی بودن یا شکست دارند، ممکن است کارها را نیمه‌تمام بگذارند یا از پروژه‌ای به پروژه دیگر بروند. چون هیچ خروجی‌ای برایشان به اندازه کافی کامل و رضایت‌بخش نیست. این افراد معمولاً موقع استراحت هم دچار عذاب وجدان می‌شوند و حس می‌کنند زمان‌شان در حال از دست رفتن است.»

به گفته روانشناسان، این الگو در دوره جوانی معمولاً پررنگ‌تر است. دلیل آن نیز وضعیت روانی این دوره است؛ مثل شکل‌گیری هویت، تلاش برای اثبات خود، فشار برای ساختن آینده و … . در چنین شرایطی توقف کردن می‌تواند با «ترس از عقب ‌افتادن» اشتباه گرفته شود. به همین دلیل است که بعضی افراد حتی در زمان استراحت هم ذهنی فعال و ناآرام دارند.

روان‌درمانگران تأکید دارند که مشکل اصلی این افراد در «ناتوانی در استراحت کردن و نداشتن مهارت در این خصوص» است. این افراد به دلایل مختلف ازجمله شخصیت، تربیت، عوامل زیستی، عوامل اضطرابی و … یاد نگرفته‌اند که استراحت هم بخشی از چرخه پیشرفت و سلامت است. درحالی‌که استراحت سالم، یک مهارت مهم و قابل یادگیری است و وقتی این مهارت شکل نگیرد، حتی وقت آزاد هم می‌تواند به منبع اضطراب تبدیل شود.

کد خبر 1035339 منبع: همشهری آنلاین

• نگرانی تازه از یک ویروس قدیمی | پاسخ یک اپیدمیولوژیست به احتمال بروز پاندمی با هانتاویروس و خطر موش‌ها

• بی‌خوابی در زندگی مدرن؛ رد پای موبایل در کاهش کیفیت خواب شبانه

• پاسخ مینو محرز به شایعات همه‌گیر شدن هانتاویروس | بهترین راهکار پیشگیری چیست؟

• چرا استراحت کردن برای بعضی‌ها با عذاب وجدان همراه است؟

• دستور فوری برای بازگشت قیمت‌ روغن به قبل از افزایش قیمت‌ها | تورم روغن رکورد شکست!

• عکس تکان‌دهنده از پتروشیمی امیرکبیر قبل و بعد از حمله موشکی

• امارات برای جانشینی ایران دندان تیز کرد!

• ادعای تازه ترامپ در مورد تمایل ایران برای رسیدن به توافق

• تابعیت این مداح سلب شد + ویدئو | اولین ویدئویی که مداح شیعه منتشر کرد

• اولین گفتگوی عکاسی که جنایت میناب را جهانی کرد | مرتضی آخوندی: به سردخانه رفتم و از باقیمانده پیکر بچه‌ها برای شناسایی عکس گرفتم

• سید مجید موسوی: در انتظار فرمان شلیک هستیم

• عکس تکان‌دهنده از پتروشیمی امیرکبیر قبل و بعد از حمله موشکی

• فوری؛ کشتی آمریکایی در خلیج فارس به آتش کشیده شد

• ترامپ یک کشور دیگر را هم تهدید کرد

• فعلا برنامه ای برای حمله نظامی به این کشور نداریم

• لبخند قلعه‌نویی پس از قرارگرفتن ایران در گروه سوم

• تابعیت این مداح سلب شد + ویدئو | اولین ویدئویی که مداح شیعه منتشر کرد

• میوه پرطرفدار بهار؛ از برداشت تا بازار+ تصاویر | وقت دلبری یاقوت های قرمز

• خوردن این مواد غذایی استرس را از شما دور می‌کند

• ادعای تازه ترامپ در مورد تمایل ایران برای رسیدن به توافق

• بحران طلاق بر سر زندگی شخصی ستاره لیگ برتر و حذف همه عکس‌ها